دفترچه قوانین کامل بازی آزول

آزول چیست؟ داستان بازی

پرتغالی‌ها، پس از آنکه پادشاهشان «مانوئل اوّل» از کاخ افسانه‌ای «الحمراء» در جنوب اسپانیا بازدید کرد، شیفته‌ی کاشی‌های لعاب‌دار آبی و سفید موسوم به «آزوله‌ژو» یا «آسوله‌خو» شد. مانوئل اوّل بلافاصله دستور داد که دیوارهای داخلی کاخ همتای اسپانیایی خود در پرتغال هم با چنان کاشی‌هایی زینت داده شوند. شما در نقش یک هنرمند کاشی‌کار برای آراستن دیوارهای کاخ پادشاهی به پرتغال شانزده می‌شوید.

واژه‌ی «آزوله‌ژو» از واژه‌ی عربی «الزُّلَیج» به معنای «سنگ جلاداده‌شده» گرفته شده است.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۲

هدف بازی آزول

بازیکنی باشید که در پایان بازی بیشترین امتیاز را دارد! اگر در یک دور بازی، دست‌کم یکی از بازیکنان موفق شود یک ردیف افقی از ۵ کاشی به‌هم‌پیوسته در «دیوار» خود تشکیل دهد، در پایان آن دور بازی به پایان می‌رسد.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۳

آغاز بازی: چیدمان

هر بازی را این‌طور آماده کنید:

• به هر بازیکن یک «صفحه» (A) بدهید که به سمتی بچرخانید که «دیوار رنگین» بر روی آن دیده می‌شود.
• هر بازیکن یک «نشانگر امتیاز» (B) برمی‌دارد و در خانه‌ی «صفر» از «ردیف امتیازات» خود می‌گذارد.
• کارگاه‌های کاشی‌سازی (C) را به‌شکل یک دایره در وسط میز بازی بچینید: در بازی دو نفره ۵ کارگاه، در بازی سه نفره ۷ کارگاه و در بازی چهار نفره ۹ کارگاه.
• کیسه‌ی پارچه‌ای (D) را با ۱۰۰ کاشی (۲۰ کاشی از هر رنگ) (E) پُر کنید.
• بازیکنی که بیشتر از بقیه «پرتقال» دوست دارد «نشانگر آغازکننده» (F) را برمی‌دارد و سپس هر کارگاه را با ۴ کاشی که به‌شکل تصادفی از کیسه‌ی پارچه‌ای بیرون می‌کشد پُر می‌کند. «صفحه»ها، «نشانگرهای امتیاز» و «کارگاه‌های کاشی‌سازی» اضافی را به جعبه‌ی بازی برگردانید.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۲

آموزش بازی آزول: چگونگی بازی

بازی در چندین دور برگزار می‌شود و هر دور شامل ۳ مرحله‌ی مختلف است:

• الف) انتخاب کاشی
• ب) کاشی‌کاری
• ج) آماده‌سازی برای دور بعدی

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۳

مرحله‌ی الف: انتخاب کاشی

«آغازکننده‌ی بازی»، «نشانگر آغازکننده» را در وسط میز بازی گذاشته و اولین نوبت خود را بازی می‌کند. سپس بازی در جهت حرکت عقربه‌های ساعت ادامه پیدا می‌کند. در نوبت خود، باید به یکی از این دو شیوه، کاشی انتخاب کنید:

• الف) همه‌ی کاشی‌های هم‌رنگ موجود در یک کارگاه را -به‌انتخاب خودتان- برداشته و کاشی‌های باقی‌مانده‌ی آن کارگاه را به وسط میز بازی منتقل کنید.
• ب) همه‌ی کاشی‌های هم‌رنگ موجود در وسط میز بازی را -به‌انتخاب خودتان- بردارید. اگر در یک دور از بازی، شما نخستین بازیکنی بودید که کاشی‌های وسط میز را انتخاب می‌کند، «نشانگر آغازکننده» را نیز برداشته و در نخستین خانه‌ی سمت چپِ «ردیف کف» خود قرار دهید.

سپس کاشی‌هایی را که برداشته‌اید، به یکی از ۵ ردیف «مشق» در صفحه‌ی خود اضافه کنید. ردیف مشق اوّل یک خانه‌ی خالی دارد و ردیف مشق آخر (پنجم) ۵ خانه‌ی خالی. کاشی‌ها را یک‌به‌یک از راست به چپ در ردیف انتخابی خود قرار دهید. در هر ردیف، فقط کاشی‌های هم‌رنگ را می‌توان قرار داد. اگر یک ردیف خالی نباشد فقط کاشی‌های هم‌رنگ با کاشی‌های قبلی‌اش را می‌توان در آن چید.

وقتی همه‌ی خانه‌های یک ردیف پُر شد، آن ردیف «کامل‌شده» محسوب می‌شود. اگر کاشی‌هایی که برداشته‌اید بیشتر از آن هستند که بتوانید در یکی از ردیف‌ها جای دهید، باید کاشی‌های اضافی را در «ردیف کف» صفحه‌ی خود قرار دهید. در این مرحله، هدف شما کامل کردن بیشترین تعداد ردیف‌های مشق است. در همه‌ی دورهای بعدی، اجازه ندارید کاشی یا کاشی‌هایی از یک رنگ خاص را در ردیف مشقی قرار دهید که ردیف متناظر با آن در دیوار شما، از قبل، آن رنگ را در خود دارد.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌های ۳ و ۴

ردیف کف

شما باید همه‌ی کاشی‌هایی را که برداشته‌اید و نمی‌خواهید یا نمی‌توانید طبق قوانین بازی، در ردیف‌های مشق‌تان بچینید، از چپ به راست، در «ردیف کف» صفحه‌ی خود جای دهید. این کاشی‌ها -گویی که در هنگام کاشی‌کاری شما، به زمین افتاده‌اند- در مرحله‌ی بعدی، برای شما امتیاز منفی در پی خواهند داشت. اگر «ردیف کف» صفحه‌تان پُر شده بود، بقیه‌ی کاشی‌هایی را که می‌افتند، موقتاً به جعبه‌ی بازی برگردانید.

مرحله‌ی «انتخاب کاشی»، وقتی به پایان می‌رسد که نه در وسط میز و نه در هیچ‌یک از کارگاه‌ها، هیچ کاشی دیگری باقی نمانده باشد. سپس وارد مرحله‌ی «کاشی‌کاری» می‌شوید.

امتیاز منفی ردیف کف: به‌ازای هر کاشی، همان مقدار امتیازی را که در بالای آن کاشیِ نوشته‌شده است از دست می‌دهید (۱-، ۱-، ۲-، ۲-، ۲-، ۳- و ۳- از چپ به راست). «نشانگر امتیاز» خود را تنظیم کنید (البته هیچ‌کس نمی‌تواند امتیازی کم‌تر از صفر داشته باشد). سپس کاشی‌های موجود در «ردیف کف» را نیز جمع کرده و به جعبه‌ی بازی برگردانید.

نکته‌ی مهم: اگر «نشانگر آغازکننده» در «ردیف کف» شما باشد، مثل یک کاشی معمولی به حساب آمده و برای شما امتیاز منفی در پی خواهد داشت. اما به‌جای برگرداندن آن به جعبه‌ی بازی، باید آن را پیش‌روی خود بگذارید؛ او دور بعد اولین بازیکن خواهد بود.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌های ۴ و ۵

مرحله‌ی ب: کاشی‌کاری

همه‌ی بازیکنان می‌توانند هم‌زمان باهم، عملیات این مرحله را انجام داده و کاشی‌ها را از ردیف‌های مشقِ «کامل‌شده» به «دیوار» خود منتقل کنند.

ب - ۱) به‌سراغ ردیف‌های مشق خود بروید -از بالا به پایین. کاشی سمتِ راستِ هریک از ردیف‌های مشقِ «کامل‌شده» را برداشته و به خانه‌ی «هم‌رنگ‌شان» در ردیفِ مُتناظرشان در دیوار منتقل کنید. با جای‌گذاری هر کاشی، شما بلافاصله امتیاز می‌گیرید (بخش امتیازشماری را ببینید).

ب - ۲) سپس همه‌ی کاشی‌های باقی‌مانده در ردیف‌های مشق که خانه‌ی سمتِ راست‌شان خالی شده را جمع کرده و موقتاً به جعبه‌ی بازی برگردانید. کاشی‌هایی که هنوز در صفحه‌ی بازی شما باقی مانده‌اند، برای دور بعدی همان‌جا می‌مانند.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۴

امتیازشماری در آزول

هریک از کاشی‌هایی که از یکی از ردیف‌های مشق خود، به ردیف متناظر در دیوار منتقل می‌کنید، بلافاصله برای شما امتیازاتی به ارمغان می‌آورد:

• اگر این کاشی به خانه‌ای برود که در ۲ خانه‌ی مجاورش (در راستای عمودی و افقی) هیچ کاشی دیگری نباشد، برای شما ۱ امتیاز در پی خواهد داشت.
• اگر به خانه‌ای برود که همسایگانی داشته باشد، ابتدا بررسی کنید که چند کاشی در راستای افقی به کاشی تازه چیده‌شده، متصل هستند. شما به تعداد کاشی‌هایی که در راستای افقی به‌هم متصل کرده‌اید (با احتساب کاشی تازه چیده‌شده) امتیاز می‌گیرید.
• سپس به همین ترتیب بررسی کنید که چند کاشی در راستای عمودی، به کاشی تازه چیده‌شده متصل هستند. شما به تعداد کاشی‌هایی که در راستای عمودی به‌هم متصل کرده‌اید (با احتساب کاشی تازه چیده‌شده) امتیاز می‌گیرید.

مثال: با جای‌گذاری کاشی نارنجی و متصل کردن سه کاشی (از جمله خودِ کاشی نارنجی) در راستای افقی، بلافاصله ۳ امتیاز کسب می‌کنید. با جای‌گذاری یک کاشی نارنجی که ۳ کاشی در راستای عمودی و ۴ کاشی در راستای افقی به آن متصل است، بلافاصله ۴+۳=۷ امتیاز به‌دست می‌آورید.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۵

مرحله‌ی ج: آماده‌سازی برای دور بعدی

اگر هنوز هیچ‌یک از بازیکنان، در «دیوار» خود، یک ردیف پیوسته‌ی ۵ تایی افقی تشکیل نداده است (بخش پایان بازی را ببینید)، برای دور بعدی آماده شوید! بازیکنی که «نشانگر آغازکننده» را در دست دارد، دوباره همه‌ی کارگاه‌ها را با ۴ کاشی -از کیسه‌ی پارچه‌ای- پُر می‌کند. هروقت که کیسه‌ی پارچه‌ای خالی شد، کاشی‌هایی که موقتاً در جعبه‌ی بازی ریخته بودید را بیاورید، پُرش کنید و کار را ادامه دهید! سپس دور جدید بازی آغاز می‌شود.

اگر پیش آمد که در لحظه‌ای از بازی، کیسه‌ی پارچه‌ای و جعبه‌ی بازی هردو خالی باشند -که البته چنین پیش‌آمدی بسیار بعید است- بدون آن‌که همه‌ی کارگاه‌ها را کاملاً پُر کنید، بازی را ادامه دهید.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۵

پایان بازی و امتیازهای اضافی

بازی، بلافاصله بعد از مرحله‌ی کاشی‌کاری‌ای که در آن، دست‌کم یکی از بازیکنان بتواند یک ردیف افقی ۵ تایی از ۵ کاشیِ به‌هم پیوسته در دیوار خود تشکیل دهد، به پایان می‌رسد. وقتی بازی به پایان رسید، می‌توانید امتیازهای اضافی نیز کسب نمایید:

• ۲ امتیاز، به‌ازای هر ردیف افقی ۵ تایی که در دیوار خود ساخته باشید.
• ۷ امتیاز، به‌ازای هر ردیف عمودی ۵ تایی که در دیوار خود ساخته باشید.
• ۱۰ امتیاز، به‌ازای هر رنگی که همه‌ی کاشی‌هایش را در دیوار خود جای داده باشید.

بازیکنی که بیشترین امتیاز را کسب کرده باشد، برنده‌ی بازی خواهد بود. در صورت تساوی، بازیکنی که بیشترین ردیف افقی ۵ تایی را ساخته باشد برنده خواهد بود. اگر ردیف‌های افقی هم نتوانستند گره تساوی را باز کنند، بازیکنانِ مورد دعوا، مشترکاً به پیروزی خواهند رسید.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۶

شیوه‌ی دیگر بازی: دیوار خاکستری

برای تجربه‌ای متفاوت از «آزول» می‌توانید از طرف دیگر «صفحه» و از «دیوار خاکستری» استفاده کنید. قوانین هیچ تغییری نمی‌کنند بجز این‌که وقتی می‌خواهید یک کاشی را از یک ردیف مشق، به دیوار منتقل کنید، می‌توانید آن را در هریک از خانه‌های آن قرار دهید. فقط توجه داشته باشید که نمی‌توان در هیچ‌یک از ردیف‌های افقی و هیچ‌یک از ردیف‌های عمودیِ دیوار، دو کاشی هم‌رنگ قرار داد.

حالت ویژه: در مرحله‌ی «کاشی‌کاری» ممکن است حالتی پیش بیاید که -به‌خاطر قوانین محدودکننده- شما نتوانید کاشی سمت راست یکی از ردیف‌های مشق‌تان را به «دیوار خاکستری» منتقل کنید. در این حالت، شما باید بلافاصله همه‌ی کاشی‌های موجود در این ردیف را به «ردیف کف» خود بفرستید.

منبع: دفترچه‌ی قوانین رسمی، صفحه‌ی ۶

واژه‌نامه‌ی کوتاه آزول

اصطلاح‌های این صفحه به زبان ساده:

• کارگاه: دایره‌ی کوچکی در وسط میز که در هر دور با ۴ کاشی پر می‌شود.
• ردیف مشق: پنج ردیف پلکانی سمت چپ صفحه که کاشی‌ها قبل از رفتن به دیوار در آن چیده می‌شوند.
• دیوار: شبکه‌ی ۵ در ۵ سمت راست صفحه که کاشی‌های کامل‌شده به آن می‌روند.
• ردیف کف: ردیف پایین صفحه که کاشی‌های اضافه در آن امتیاز منفی می‌دهند.
• نشانگر آغازکننده: مهره‌ای که اولین بازیکن دور بعد را تعیین می‌کند.

پرسش‌های پرتکرار درباره‌ی قوانین

بازی آزول چند نفره است؟

آزول ۲ تا ۴ نفره است. در بازی دو نفره ۵ کارگاه، در سه نفره ۷ کارگاه و در چهار نفره ۹ کارگاه چیده می‌شود.

بازی آزول چه موقع تمام می‌شود؟

بلافاصله بعد از مرحله‌ی کاشی‌کاریِ دوری که در آن دست‌کم یکی از بازیکنان یک ردیف افقی پنج‌تایی از کاشی‌های به‌هم‌پیوسته در دیوارش بسازد.

امتیازهای پایان بازی آزول چیست؟

۲ امتیاز برای هر ردیف افقی پنج‌تایی کامل، ۷ امتیاز برای هر ستون عمودی کامل و ۱۰ امتیاز برای هر رنگی که هر ۵ کاشی‌اش در دیوار باشد.

ردیف کف در آزول چه امتیازی دارد؟

هر کاشی در ردیف کف امتیاز منفی دارد: ۱-، ۱-، ۲-، ۲-، ۲-، ۳- و ۳- از چپ به راست. امتیاز هیچ‌کس پایین‌تر از صفر نمی‌رود.

نشانگر آغازکننده در آزول چه کاری می‌کند؟

کسی که اول از وسط میز کاشی برمی‌دارد این نشانگر را هم می‌گیرد و در ردیف کف می‌گذارد (امتیاز منفی دارد) و دور بعد اولین بازیکن می‌شود.

امتیاز جای‌گذاری یک کاشی در دیوار چطور حساب می‌شود؟

اگر کاشی همسایه‌ای نداشته باشد ۱ امتیاز می‌گیرید. اگر همسایه داشته باشد، تعداد کاشی‌های متصل در راستای افقی و بعد تعداد کاشی‌های متصل در راستای عمودی (هر دو با احتساب کاشی تازه) امتیاز می‌گیرید.

بازی آزول آنلاین در میپل

نسخه‌ی آنلاین آزول در میپل همین قوانین را اجرا می‌کند و کارهای حسابی را خودش انجام می‌دهد: پر کردن کارگاه‌ها از کیسه، کاشی‌کاری دیوار، امتیاز افقی و عمودی، ردیف کف و امتیازهای پایان بازی. شما فقط تصمیم می‌گیرید کدام رنگ را کجا بچینید.

میز خصوصی بسازید، لینکش را برای دوستانتان بفرستید و بدون جعبه و بدون قرار حضوری بازی کنید. آزول ۲ تا ۴ نفره است.